Ik speelde bijna 1000 uur GTA Online, tijd voor afscheid

Wilde herinneringen aan een vergeten leven in Los Santos

Moeilijk te bevatten, maar Grand Theft Auto 6 is er nu echt bijna. Dertien jaar, twee maanden en twee dagen na de lancering van deel vijf. (Tevens exact mijn 25ste verjaardag, nota bene.) Trek daar twee weken van af, en je komt op het verschil met de lancering van GTA Online. Dat was mijn ‘thuis’, bijna duizend uur lang. Tijd voor een laatste rondje.

Inmiddels ben ik 38, en ‘woon’ ik al heel wat jaren niet meer in GTA Online. Maar nu de lancering van GTA 6 aanstaande is móet ik wel meedoen aan The Last Ride. Dat is een faninitiatief op 18 november 2026, de allerlaatste avond zonder GTA 6 in ons leven, om nog één keer los te gaan met z’n allen in Los Santos.

Anoniem alter ego

Jarenlang deed ik dat bijna elke avond. Eigenlijk was het helemaal niet de bedoeling om een game zo obsessief te spelen. Misschien dat ik wel ooit honderden speeluren heb geklokt in Super Smash Bros. Melee, maar verder kende ik dat vooral van anderen, bijvoorbeeld in World of Warcraft, League of Legends, Minecraft, of Destiny.

Toch wist ik al bij de lancering van GTA Online: dit is mijn ding. De beslommeringen van Michael, Franklin en Trevor konden me eigenlijk gestolen worden. Ik vond het veel leuker om als anoniem alter ego van mezelf auto’s te stelen, missies uit te voeren en een imperium in de onderwereld op te bouwen – zoals in de eerste drie GTA-games. In die hoedanigheid ontwikkelde ik zelfs een bescheiden passie voor kledingshoppen, daarvoor een van mijn meest gehate bezigheden.

Het viel me altijd op dat anderen in mijn directe omgeving weinig zagen in GTA Online. Al zal de enorme servercrash, die het dagen tot weken moeilijk tot onmogelijk maakte om te spelen, daarbij bepaald niet geholpen hebben. Mij had Rockstar Games vanaf het eerste moment aardig te pakken: in ruim een jaar tijd hing ik 120 uur rond als mezelf-maar-dan-crimineel in Los Santos op de Xbox 360.

Next-genversie

Pas toen de PlayStation 4-versie van GTA 5 na dat jaartje landde, raakte het hek van de dam. 

Vooral omdat ik via een Brits gameforum Paul F. (systeemontwikkelaar uit Reading), Paul R. (gescheiden marketeer uit Londen), Peter (duurbetaalde consultant), Tom (ontwikkelaar van zorgtechnologie), Jamie (gamedesign-veteraan, onder meer bij Ubisoft) en Matthew (naar de VS verhuisd om barman te worden) ontmoette.

We raakten haast onafscheidelijk van elkaar en besteedden het gros van de avonden aan gezamenlijk digitaal roven, moorden en rotzooi trappen. Vooral de enorme veelzijdigheid aan activiteiten zorgde ervoor dat we bleven terugkeren naar GTA Online, evenals de onophoudelijke reeks periodieke updates – waarbij het goed te beseffen is dat we anno 2013/2014 nog weinig benul hadden van live-servicegames.

De vele tientallen standaardmissies zijn al erg vermakelijk. Vooral omdat die je geregeld meer vrijheid geven om je doel te bereiken dan in de singleplayer.

Het succesvol uitvoeren van al die Heists zonder één dode in ons team is nog steeds een van m’n favoriete wapenfeiten in het bestaan van coöperatief gamen.

Een vijandige basis aanvallen? Bellen we gewoon even een helikopter voor. Bonus: niks obligate gesprekken met npc’s onderweg daarheen. En een reeks te jatten auto’s in de toepasselijk getitelde missie GTA Today werden door ieder van ons groepje op een eigen manier ontvreemd: de een klom over een hek om bewakers bij de garage stiekem neer te hoeken, de ander nam een transportwagen onder vuur. Da’s nog eens vrijheid!

Heists

Meer geregisseerd zijn de langverwachte Heists. Dankzij de sensationele, asynchrone gameplay schitterde GTA Online daarmee minstens zo sterk voor ons.

Als groepje beleefden we filmische, bijna Call of Duty-achtige taferelen tijdens het binnendringen van een onderzoekslab, nadat we eerder toegangscodes en voertuigen hadden bemachtigd, op de toekomstig plaats delict alvast een EMP-bom hadden geplaatst én een aanvalshelikopter hadden gejat.

Het succesvol uitvoeren van al die Heists zonder één dode in ons team (de zogeheten Criminal Mastermind Challenge, goed voor minimaal 10 miljoen dollar aan bonussen) is nog steeds een van m’n favoriete wapenfeiten in het bestaan van coöperatief gamen.

Mijn favoriete speltype was echter steevast Versus: missies waarin je het als twee (of soms zelfs meer) groepjes tegen elkaar én npc’s opneemt. Denk aan: per muscle car zorgen dat jouw factie als eerste de drugs bij de klant brengt; een vrachtauto vol smokkelwaar moeten afleveren dan wel vernietigen; als eerste een malafide agent om het leven moeten brengen en het bewijsmateriaal afleveren. Heerlijke chaos gegarandeerd, maar allemaal doelmatig, want de onvermijdelijke verkeersopstoppingen zorgden dan weer voor nuttige blokkades én kansen op kettingexplosies.

Plus een eervolle vermelding voor Top Fun: een bijna per definitie oneerlijke strijd, waarin één team in straaljagers de vluchters (in auto’s of op motoren) opjaagt. Alleen de meest kundige achter het stuur maakte een schijn van kans, en de rest kon na uitschakeling toekijken hoe die door het oog van de naald het ontsnappingspunt probeerde te bereiken.

Precies het soort tafereel dat je vroeger op het schoolplein alleen maar kon inbeelden, en in GTA Online daadwerkelijk kan spelen als retespannend competitief spel. 

Heerlijke waanzin

Daarnaast mogen we nooit vergeten dat in GTA Online een behoorlijk competente racegame verwerkt zit. Dat blijkt met Grease-achtige races over de betonnen oevers van de Los Santos River, een rondje stad op hoog tempo van en naar Del Perro Pier (geïnspireerd op Santa Monica) of het gooien en smijten met oude rammelbakken op onverharde paden in de Swedish Folkrace.

Enkele jaren na de lancering deden de stuntraces hun intrede, die – zeker gecombineerd met de Rockstar Editor om zelf speltypes en activiteiten te bouwen – van GTA Online meer een soort Minecraft of Roblox maakten. Daar leenden de physics zich naar mijn mening dan weer niet geweldig voor, al had het op zich z’n charme om met persiflage-raceauto’s door loopings boven de Alamo Sea te boosten.

Het feit dat er een gamedesigner (met netwerk) in ons midden zat, leverde dankzij diezelfde Rockstar Editor wel gouden taferelen op.

Zo gaven GTA Online-vriend Jamie en co. ons (en de rest van de community) Laundry Chute-Out, een doldwaze variant op capture the flag, waarbij we met raketwerpers bewapende schoonmaaksters op het dak van een appartementencomplex moeten zien te passeren, om aan schone was te komen. Of Nick the Hooker’s Handbag, waarin agressieve sekswerkers iedereen die ze wil beroven een stevig pak rammel geven.

In die vier jaar speelde ik mijn fysieke PS4-schijfje letterlijk kapot

Kan het nog gekker? Natuurlijk, en soms was daar niet eens een zelfgemaakt scenario voor nodig. Zoals toen we ontdekten dat je een taxichauffeur kunt opjagen om je over een kronkelig bergweggetje te vervoeren, waarmee een fascinerend soort kamelenrace op leven en dood ontstond.

Feestelijk einde

Toch begon het speelplezier na bijna duizend uur in een jaar of vier voor mij te slijten. Ik keerde daarna eigenlijk alleen nog terug voor onze jaarlijkse virtuele kerstborrel – heel toepasselijk in de sneeuw die Rockstar elke kerstvakantie laat neerdalen. (Leuk weetje: in die vier jaar speelde ik mijn fysieke PS4-schijfje letterlijk kapot, al was de digitale versie gelukkig net in de aanbieding tijdens de volgende kerstperiode.)

Pas in de laatste weken voor de lancering van GTA 6 heb ik me weer eens in GTA Online begeven. Om me daar rot te schrikken van de enorme hoeveelheden aan nieuwe activiteiten. (Dieren fotograferen? Kranten bezorgen?! Busjes vol wapens op bestelling!?!) Maar ook van de exorbitante prijzen voor bepaalde eigendommen, zoals bunkers en extreme voertuigen, die echter tevens een stukje gatekeeping vormen om überhaupt de nieuwste missies te kunnen spelen.

Dan toch maar nog (heel even) wachten op GTA 6, en het onvermijdelijke moment dat GTA Online ook overgaat naar die spelwereld. Officieel weten we daar nog niets over, maar het ligt in de lijn der verwachting (ook als we de CEO van Twitch mogen geloven) dat dat volgend jaar gebeurt.

Als dat ditmaal servertechnisch nou helemaal goed gaat, willen jullie misschien wél allemaal met me mee.

Foto van Joe van Burik
Joe van Burik
Werd 2e op het NK Mario Kart in 2004 en begon daarna te schrijven over games, vooral voor [N]Gamer en Gamer.nl. Werkte tien jaar als auto(sport)journalist en is sinds 2020 techredacteur bij BNR Nieuwsradio, onder meer als maker van de podcast All in the Game.
2 Reacties