Met zwart-witfoto’s en een paar letters in beeld vertelt indiegame How To Walk Out the Door één kleine break-upscène. Het is een verdrietige cursus sneltypen zonder gevoel voor drama – het verdriet mag je invullen met je eigen herinneringen.
Als klein kind zag ik snel typen als iets van volwassenen. Iets wat vaders kunnen. Net als autorijden, en het gebruiken van lange woorden zoals ‘belangrijk’. Dus moest ik ook snel leren typen. Ik maakte er een spelletje van: op elk toetsenbord dat ik tegenkwam – het scherm hoefde niet eens aan te staan – tikte ik zo snel mogelijk en zonder te kijken mijn voor- en achternaam.
ArtSU van FWi. Arrti acmm VEIJt. Arthur vam vlieg. Arthur van vliet. Arthur van Vliet. Ik werd er door de jaren heen steeds beter in. Sneller. Op een gegeven moment ging het foutloos. Ik ben een grote jongen, dacht ik.
Iets waar je (of: ik) nooit foutloos in zal worden, is mensen afwijzen. Relaties afbreken. De enige manier om dat te leren is ook door het veel te doen, helaas
Maar ik was geen grote jongen. Ik was waarschijnlijk een jaar of tien, wist ik veel. Ik mocht nog lang niet autorijden. Ook was ik bijvoorbeeld nog nooit verliefd geweest, laat staan dat ik verkering had gehad en vervolgens iemand had gedumpt.
Spoel de klok dertig jaar verder en het interesseert me geen reet meer hoe snel ik m’n naam kan typen – liever laat ik m’n iPhone die voor me invullen. Het is een volstrekt overbodig talent geworden.
Wél zinvol, maar iets waar je (of: ik) dan weer nooit foutloos in zal worden, is mensen afwijzen. Relaties afbreken. De enige manier om dat te leren is ook door het veel te doen, helaas.
Press S to stop hugging
Hier wil ik het verder niet over m’n liefdesleven hebben, wel wil ik het hebben over hoe mooi How To Walk Out the Door is. Het is een game waarin je na een break-up het huis van je ex moet zien te verlaten. Hoe? Door zo snel mogelijk een reeks prompts correct te typen.
Stop met knuffelen. Trek je schoenen aan. Kijk niet achterom. LOOP DE DEUR UIT. Doe dit binnen twintig seconden en het is je gelukt: je hebt je ex-geliefde de rug toegekeerd. Lukt het niet, dan begin je opnieuw. Stop met knuffelen. Stop met knuffelen. Trek je schoenen aan. Stop met knuffelen. Keer op keer, tot je wel de deur hebt gehaald.
Voor wie net begint is elke volgende stap een uitdaging. Het enige wat de game je laat zien is de volgende letter, dus je hebt geen idee welk woord je überhaupt vormt. Tegelijk wordt het beeld gevuld met korrelige zwart-witfoto’s van een koppel dat uit elkaar gaat. Elke juiste letter is een volgende stop in de stop-motion, en een stap dichter bij het einde – van de game en het pijnlijke afscheid.
Je onthoudt de woorden, ontwikkelt spiergeheugen, als een kind dat zijn naam blind leert typen, en combineert dat met het gamersinstinct van het einde moeten zien te halen
How To Walk Out the Door is een – bij mijn weten – volstrekt unieke game-ervaring. Maar als je een vergelijking wil trekken: iets met behendigheid. Eén lange quick-time event. Guitar Hero misschien? Maar het is ook een geheugengame. Je onthoudt de woorden, ontwikkelt spiergeheugen, als een kind dat zijn naam blind leert typen, en combineert dat met het gamersinstinct van het einde moeten zien te halen.
Ergens schuilt een metafoor over hoe je dezelfde handelingen steeds sneller en routineuzer uitvoert bij elke volgende poging – zoals je in het echte leven misschien steeds ‘beter’ wordt in break-ups, terwijl daarmee tegelijk het gevoel stukje bij beetje afvlakt. En wanneer je het onder de knie krijgt, begint op te vallen hoe elk einde anders begint – net als de startposities in How To Walk Out the Door. De handelingen zijn hetzelfde, maar elk afscheid blijft uniek.
Een vergelijking die misschien meer voor de hand ligt is met de nouvelle-vagueklassieker À bout de souffle, met zijn jumpcuts, zwart-witfilm en de twee jonge mensen – geliefden? – in een krap slaapkamertje. Het sounddesign erbij is dan weer de ruis in je hoofd die je hoort voor, tijdens en nadat je het uitmaakt met je ex – dat gevoel alsof je hoogstpersoonlijk de tijdlijn der dingen in tweeën knakt.
Maar je zet door. Niet huilen, het gaat niet om je eigen tranen, niet huilen tot je op de fiets naar huis zit – of, als je geluk hebt, nog net wat langer volhouden, tot in je eigen badkamer met het licht uit, want daar horen de buren je niet.
Tragiek zonder drama
De enige vergelijking die uiteindelijk telt is die met het echte leven. Ik vind het knap hoe een game met zo weinig middelen – How To Walk Out the Door werd gemaakt voor 20 Second Game Jam door Anton Pätsi – zoveel associaties met mijn eigen ervaringen oproept.
Er is geen drama, slechts handelingen; genoeg om een paar deuren in m’n geheugen te openen. Hier komen herinneringen aan eigen break-ups opborrelen, niet alleen de beelden erbij maar vooral ook de gevoelens. Ook daarin is How To Walk Out the Door uniek: meestal zit de emotie bij games in een verhaal dat je wordt voorgeschoteld. Game serveert, jij voelt.
Het ‘verhaal’ van How To Walk Out the Door krijg je überhaupt weinig van mee. Omdat je zo gefocust bent op tekst mis je gauw de details, de twee exen in beeld.
Gelukkig zijn er de credits. Ook die typ je zelf – een prachtige vondst, want het moedigt aan om daadwerkelijk de namen te lezen – maar ditmaal zonder tijdsdruk. Tegelijkertijd speelt het hele schouwspel zich achterstevoren af, tot je eindigt in de omhelzing waarmee het allemaal begon. Een beetje als een herinnering waar je achteraf pas ruimte voor hebt – en waarbij alleen de mooie gedachtes aan een crush/fling/relatie overblijven, wat het verwerkingsproces er niet makkelijker op maakt.
Ik kan het iedereen aanraden om How To Walk Out the Door te proberen, het zal je waarschijnlijk niet veel meer dan vijf minuten kosten om de game te doorlopen. Als je het einde tenminste haalt. Niet iedereen heeft het doorzettingsvermogen om die ex de rug toe te keren. En niet iedereen heeft z’n hele jeugd blind op toetsenborden staan rammen.
How To Walk Out the Door is gratis te spelen in je browser.
