We leven in tijden van nostalgiebait voor millennials. Revivals, soms pareltjes, vaker cynische pogingen om geld los te peuteren. We kunnen klagen, maar wees eerlijk: iedereen heeft van die games waarvan je maar de naam hoeft te noemen en je portemonnee gaat al uit zichzelf open. En Legacy of Kain: Soul Reaver is MIJN game. Wat er nu mee gedaan wordt is zo vreemd dat het me wakker houdt. Wat moet ik hier mee?
Dit stuk bevat spoilers voor de gehele Legacy of Kain-reeks.
“De touwtjes van de poppen waren zichtbaar geworden. De handen van de drijvende kracht achter dit alles, nu zichtbaar.” Dit moment van helderheid is belangrijk, zegt Kain, maar nog krachtiger is het geschenk dat zijn evenknie Raziel hem gegeven heeft. “De eerste, bittere hap van die afschuwelijke illusie… hoop.”
De credits rollen.
En… stilte.
Mijn liefde voor action-adventurereeks Legacy of Kain heb ik nooit onder stoelen of banken gestoken; voor NRC schreef ik er een paar jaar geleden nog een ode aan. Het is genoeg te zeggen dat de game destijds uniek was in zijn atmosfeer, zijn verhaal, zijn revolutionaire acteerwerk dat barokke goden en vampieren een heerlijk vilein tintje meegaf.
Een stukje geschiedenis
Voor wie hem niet kent: in Blood Omen: Legacy of Kain van Silicon Knights ontmoeten we de arrogante edelman Kain, die op een noodlottige avond tot vampier wordt gemaakt. Na Blood Omen pikte Crystal Dynamics het merk op, maakte er Soul Reaver van en introduceerde Kains vampierenzoon Raziel. In de drie games die volgen ontwikkelt zich een fascinerend, bijtend, soms filosofisch steekspel tussen het tweetal, terwijl ze complexe tijdreizen maken en oreren over het belang van de vrije wil.

Het einde van Legacy of Kain: Defiance is de perfecte cliffhanger. In de laatste game begraven Kain en Raziel op emotionerende manier de strijdbijl. Beide personages hebben evenveel gewicht gekregen. Er is verdriet en verlies, een afsluiting van wat er is geweest, maar net als vampierenkoning Kain blijft de speler met fragiele hoop achter.
Jaren gedoe
Crystal Dynamics beloofde met de laatste scène van Defiance een episch slotdeel. Alleen dat kwam niet. Wat er wel kwam, was gedoe op de achtergrond: schrijfster Amy Hennig vertrok naar Naughty Dog om Uncharted te maken en het team viel uit elkaar.
Meermaals probeerde Crystal Dynamics de serie weer nieuw leven in te blazen. Ze begonnen alleen nooit waar ze Kain hadden achtergelaten. Waarom? Misschien om Hennig. Of misschien vond Crystal Dynamics de verhalende action-adventure niet hip genoeg meer.
Van twee pogingen weten we wat af, het voorspelbare – en met Soul Reaver ooit al succesvol uitgevoerd – ‘merk op een moderner genre plakken’. Dead Sun zou een reboot zijn met twee nieuwe hoofdpersonages, Gein en Asher. Daarnaast werd er gewerkt aan een ‘asymmetrische multiplayer-ervaring’, Nosgoth. Dead Sun kwam er niet, Nosgoth verdween binnen twee jaar weer van het internet. Niet genoeg spelers. De serie viel stil.
The Dead Shall Rise en Ascendence willen geen leegtes vullen, ze herschrijven.
Twee jaar geleden gaf de serie onverwacht een teken van leven. Een onbekend bedrijf – Bit Bot Media – kondigde met een Kickstarter aan dat ze een prequel gingen maken, een strip, die expliciet wel in dezelfde tijdlijn als de oorspronkelijke games plaatsvond.
Bit Bot vroeg om 25.000 dollar. Enthousiaste fans als ik gaven ze anderhalf miljoen. Niet eens omdat we op een strip zaten te wachten, maar het was een kans om eindelijk te laten weten dat we Legacy of Kain nog steeds wilden – en hoe. Meer Raziel, meer Kain. Misschien zelfs een einde.
Waarom?
Toen viel Legacy of Kain: The Dead Shall Rise op de mat, gevolgd door de ‘vergaming’, Legacy of Kain: Ascendence, een retro-metroidvania. Dit (strip)verhaal perst zich in de duizenden jaren tussen de eerste twee games. Geen slecht idee: er zijn in de jaren tussen Legacy of Kain en Soul Reaver genoeg lege ruimtes te vullen.

Maar The Dead Shall Rise en Ascendence willen geen leegtes vullen, ze herschrijven. Elaleth, de zus van Raziel waar we nooit eerder iets over hebben gehoord, blijkt verantwoordelijk voor vrijwel alle iconische plotwendingen. Ze is ook een vampier, zie je, en net als Raziel heeft ze ook vleugels, zijn vleugels zijn haar schuld, nee, het is zelfs haar schuld dat zijn vleugels in de iconische openingsscene van Soul Reaver gebroken worden door Kain, en—
Sorry, ik moet even aan een nare uitdrukking denken. Laten we verder gaan.
Voor wie is dit?
In het werk van Bit Bot is Raziel slechts een speelbal die door zijn boze zus in alle richtingen wordt gekaatst. Weg is het verhaal over twee vijanden die eigenlijk bondgenoten zouden moeten zijn. Bizar, want tegelijk werden voor Ascendence de oorspronkelijke stemacteurs ingevlogen – waaronder de 88-jarige Michael Bell, die simpelweg te fragiel is om Raziel nog als Raziel te laten klinken. Fanservice ten top.
Er moet dus iemand zijn die heeft nagedacht over wat de fans willen. Die snapt dat de dynamiek tussen Kain en Raziel cruciaal is, dat hun verhaal nog altijd geen einde heeft en dat fans snakken naar meer. Toch laat Crystal Dynamics hier een derde partij met een pennetje over de ziel van Legacy of Kain heen kliederen.
En ik snap niet waarom. Het Kickstarter-miljoen zou er altijd geweest zijn, voor alles met deze titel erop. De theorie achter een Nosgoth kan ik nog begrijpen – nieuw genre, nieuw publiek. Maar er is geen publiek dat Legacy of Kain niet kent, en toch een tie-in strip en een magere metroidvania zal kopen.
Is er ergens een meisje geweest dat blonde haren op Raziel tekende?
Ondertussen spookt die nare term ‘Mary Sue’ door mijn hoofd, ook al heb ik een hekel aan hoe het woord tegenwoordig gebruikt wordt. Het wordt te pas en te onpas erbij gehaald om capabele vrouwelijke personages aan te vallen die in niets verschillen van de mannen.
Maar de term komt uit fanfictionland: daar was ze een vrouwelijk personage dat overdreven perfect is, een geïdealiseerde versie van de vaak nog puberende vrouwelijke schrijver, die middenin een bestaand verhaal wordt gegooid en alles overneemt.
Elaleth is een Mary Sue.
Blonde haren
Ik ben niet per se een tegenstander van de Mary Sue; Tienermeisjes wordt al genoeg macht afgenomen – laat ze vooral de macht pakken in hun eigen hoofd. Ik snap dat wel. Toen ik zelf tien jaar oud was, speelde ik Jazz Jackrabbit 2 religieus. Soms maakte ik een screencapture van Jazz en tekende ik blonde haren op zijn hoofd, zodat hij op mij leek.
Dat er even later een vrouwelijk konijn aan de lijst hoofdpersonen werd toegevoegd, deed me niks: dat was een meisje, niet een vrouwelijke Jazz. Jazz was cool. Zij niet.

Zou dat het zijn, vraag ik me ineens af. Is er ergens een meisje geweest dat blonde haren op Raziel tekende? Dat zichzelf zo graag in deze wereld plaatste dat ze hem een identiek zusje wilde geven? Die haar leven lang op de rechten voor Legacy of Kain heeft gejaagd? Zou zij haar kans hebben gegrepen om zich eindelijk onderdeel te voelen van zo’n almachtig mooie, barokke mythos?
Helaas. Er is een vrouw verbonden aan die erbarmelijke Legacy of Kain-strip, maar zij is niet de ‘Legacy of Kain-superfan’ van het team. Dat is een man. En mannen die Mary Sues bedenken, dat zijn gewoon schrijvers. Niks terugpakken van de macht, ‘LoK’ zit vol krachtige mannen.
Nee, ik denk eigenlijk dat Crystal Dynamics het waarschijnlijk niet meer weet. Dat het voor hen gemakkelijker is om deze serie weg te geven aan de eerste fanboy die voorbij rolt met een overtrekvel en een pennetje. Dat ik moet loslaten en het maar moet houden bij de heerlijke recente remasters. Maar toch struikel ik telkens weer over die afschuwelijke illusie – hoop.